Hindi ko maalala kung anong eksaktong oras nagsimula ang pag-alis ko.
Hindi noong umandar ang bus. Hindi noong nagpaalam ako sa nanay ko. Siguro nagsimula iyon sa sandaling tinanong ko ang sarili ko kung hanggang dito na lang ba ako.
May dala akong isang maleta, pero mas mabigat ang mga bagay na hindi nakikita—mga pangarap na hindi ko pa sigurado kung akin talaga, at takot na baka pagdating ko sa Maynila, hindi ako sapat.
Sa probinsya, kilala ako ng hangin.
Alam nito ang pangalan ko kapag dumadaan ako sa kalsada. Alam ng tindahan kung magkano lang ang kaya kong bilhin. Alam ng hapon kung saan ako uupo kapag gusto kong mapag-isa. Paulit-ulit ang buhay: mabagal, parang paghinga na hindi kailangang isipin.
Sa Maynila, natuto akong humabol sa sariling hininga.
Unang linggo ko rito, pakiramdam ko nalulunod ako kahit wala namang tubig.
Ang lungsod ay isang dagat ng taong hindi tumitingin sa isa’t isa. Lahat nagmamadali, parang may hinahabol na oras. Natuto akong maglakad nang mabilis kahit hindi ko alam kung saan talaga ako papunta.
Dati, ang distansya ay sinusukat sa lakad papuntang palengke.
Dito, sinusukat ito sa pagod.
Sa probinsya, may espasyo ang katahimikan. Sa Maynila, pati ang katahimikan ay maingay.
Natuto akong kumain mag-isa.
Natuto akong umuwi nang gabi nang walang naghihintay.
Natuto akong maging matapang kahit gusto ko nang umuwi.
May mga araw na nangungulila ako sa katahimikan. Yung pakiramdam na hindi ko kailangang patunayan ang halaga ko araw-araw. Sa lungsod, pati pangarap kailangan makipagsiksikan.
Pero dito ko rin natutuhang lumawak.
Dito ko nalaman na kaya ko pa lang mabuhay nang ako lang. Na ang takot ay hindi pala hadlang, kundi direksyon. Na ang tahanan ay hindi laging lugar; minsan, desisyon ito na dalhin ang sarili mo kahit saan ka magpunta.
Ngayon, hindi ko na sinasabing umalis ako. Mas tama sigurong sabihin na nagdagdag lang ako ng sarili.
May bersyon akong naiwan sa terminal—yung taong takot, tahimik, at hindi pa sigurado. At may bersyon akong patuloy na naglalakad sa lungsod, dala ang lahat ng iyon, pero mas marunong nang huminga.
At minsan, habang nakasiksik sa jeep sa gitna ng trapik ng Maynila, naiisip ko: Hindi pala ako naligaw. Nagiging mas malawak lang ang mundo ko—at kasabay noon, ang pagkatao ko.
Written by Melrose Kyrene Aquino
Melrose Kyrene Aquino is a dedicated campus journalist and contributor. Their insightful writing sparks meaningful conversations and keeps the community informed.
